Προεπισκόπηση · πρώτη έκδοση της ιστορίας του χωριού
Πίσω στο χρονολόγιο

1943–1951

Καμένο δύο φορές – η Κατοχή και ο μεγάλος σκορπισμός

Το χωριό κάηκε το 1943 και το 1944. Οι κάτοικοί του σκόρπισαν στα Καλύβια, την Πιερία, την Κατερίνη, τη Θεσσαλονίκη και στο εξωτερικό.

Η Κατοχή

Στα χρόνια της γερμανικής και ιταλικής Κατοχής δρούσαν αντάρτες στην περιοχή του χωριού. Ως αντίποινα ο Κοκκινοπηλός κάηκε δύο φορές: το 1943 από τους Ιταλούς και το 1944 από τους Γερμανούς. Ο ναός της Αγίας Παρασκευής κάηκε το 1943.

Ο σκορπισμός

Μετά την καταστροφή ο πληθυσμός σκόρπισε. Πολλές οικογένειες εγκαταστάθηκαν στην Κατερίνη και τη Θεσσαλονίκη ή σε χωριά της Πιερίας, όπως η Μαλαθρία. Άλλοι μετανάστευσαν στην Αμερική, την Αυστραλία και τη Γερμανία. Τα Καλύβια, μέχρι τότε εποχικός οικισμός, έγιναν μόνιμος οικισμός.

Οι απογραφές δείχνουν το μέγεθος της αλλαγής: το 1940 στο ορεινό χωριό ζούσαν 1.734 άνθρωποι, το 1951 μόλις 732.

Η αφήγηση του συλλόγου της Πιερίας

Σύμφωνα με τον Σύλλογο Κοκκινοπλιτών Πιερίας, το χωριό πλήρωσε τη βοήθεια που πρόσφεραν οι κάτοικοί του στους συμμάχους στρατιώτες, Άγγλους και Νεοζηλανδούς, το 1941. Περίπου 150 σπίτια κάηκαν από τους Ιταλούς το 1943· το 1944 οι Γερμανοί βομβάρδισαν με όλμους και έκαψαν περίπου 500 ακόμη. Σώθηκαν μόνο 30 με 40 σπίτια. Ο σύλλογος γράφει ότι ανάμεσά τους ήταν και ο ναός της Αγίας Παρασκευής, ενώ άλλες πηγές αναφέρουν ότι κάηκε το 1943.

Οι οικογένειες πήγαν στην Κατερίνη και τη Θεσσαλονίκη, στα Καλύβια και, μέσω Ολυμπιάδας στα χρόνια του εμφυλίου, στην Καλλιθέα. Όταν χτίστηκε ο νέος οικισμός των Καλυβίων το 1950, πολλοί εγκαταστάθηκαν εκεί και βοήθησαν στην ανάπτυξή του.

Πηγές

  1. Wikipedia: Kokkinopilos
  2. Elassona-City.gr: Ιστορία Κοκκινοπηλού
  3. Κ. Μπρούζας, «Ο Κοκκινοπηλός (Κοκκινοπλός) και τα Καλύβια της Ελασσόνας», Ράδιο Ελασσόνα 88.4 (21/12/2024)
  4. Γ. Γανάτσιος, «Κοκκινοπηλός Ελασσόνας: Ο ναός της Αγίας Παρασκευής και η γοργόνα του ξυλόγλυπτου τέμπλου», vlahoi.net
  5. Σύλλογος Κοκκινοπλιτών Ν. Πιερίας «Ο Όλυμπος»: Το χωριό μας (αφήγηση του συλλόγου)